මතකයේ රැඳෙන ගල් : තීබචෙල්වන්ගේ ස්මාරක ශිලාවත කියවීම

ස්මාරක ශිලාවත කියවීමෙන්, මම කිසිදා පෞද්ගලිකව ජීවත් නොවූ නමුත් මේ මොහොතේ නොදැකිය හැකිවූ වේදනාවේ ලෝකයකට ඇතුළු වුණෙමි. තීබචෙල්වන්ගේ නවකතාව හුදෙක් සහෝදරයන් දෙදෙනෙකුගේ, විනෝතන් සහ වෙල්ලයියන්ගේ කතාවක් පමණක් නොව, මතකයම ඔත්තු බලා වළලනු ලබන කාලයක මතක තබා ගැනීම පවා අසීරු ගැඹුරු මානුෂීය ආයාචනයකි.

නවකතාවේ චිත්තවේගීය මධ්‍යස්ථානය ඡායාරූපයකි. එය වෙල්ලයියන්ගේය. එය, ශ්‍රී ලංකාවේ යුද්ධයේ බොහෝ මතකයන්, අවතැන්වීමේ සහ ප්‍රචණ්ඩත්වයේ කුණාටුවෙන් අතුරුදහන් වන්නාක් මෙන්ය. මෙම ඡායාරූපය හුදෙක් නැතිවූ සහෝදරයෙකු වෙනුවෙන් නොව, නැතිවූ ජාතියක් වෙනුවෙන්, ශෝක වීමට අයිතිය පවා අහිමි වූවන් වෙනුවෙන් පෙනී සිටී. මෙරට ඉතිහාසයේ වෙනත් පැත්තකට අයත් පාඨකයෙකු ලෙස, මා කම්පාවට ලක්වුණේ මානසික දර්ශනයකින් නොව, මවකගේ දුක් ගන්නා විලාපයෙන්ය. සුන්බුන් වන පවුලක ජීවමාන වේදනාවෙන්ය.

මගේ එදිනෙදා ජීවිතයේදී මාවීරර් නාල් හෝ තුයිලුම් ඉල්ලම් වැනි වචන භාවිතා කර නොතිබුණත්, දශක ගණනාවක් තිස්සේ ශෝකය දරාගෙන සිටින දෙමළ ජනතාවට – ඒ අවකාශයන් අදහස් කරන්නේ කුමක්දැයි බැලීමට ස්මාරක ශිලාවත මට බල කළේය. මල්මාලා තවමත් හිස් කෙත්වලට ගෙන යන්නේ මන්දැයි, ගල් පූජනීය වූයේ මන්දැයි සහ මතකයක් පවා ඉලක්කයක් බවට පත්විය හැක්කේ මන්දැයි මම තේරුම් ගැනීමට පටන් ගතිමි.

නවකතාව අප සෑම කෙනෙකුටම චෝදනා නොකරයි, නමුත් එය අප සැමගෙන් අසයි: ඡායාරූපයකට බිය වන්නේ කුමන ආකාරයේ ජාතියක්ද? සුසාන භූමි විනාශ කිරීමට අවශ්‍ය වන්නේ කුමන ආකාරයේ සාමයක්ද ?

එය මා හැදී වැඩුණු මිථ්‍යාවන්ටද මෘදු ලෙස අභියෝග කරයි. යුද්ධය ගැන, එයට සටන් කළ අය ගැන, එය අවසන් වූ ආකාරය ගැන අපට යම් යම් දේවල් පවසා ඇත. නමුත් මෙම නවකතාව තවත් සත්‍යයක් පෙන්නුම් කරයි: වෙල්ලයියන් වැනි බොහෝ දරුවන් සටන්කරුවන් වීමෙන් ඈත් කරන ලදී – අරගලයේ වැඩි කාලයක් තිස්සේ, අප කිසිදා අසා නැති හැසිරීම් සංග්‍රහයන් තිබුණි. එහෙත්, මුල්ලිවයික්කාල්හි සියල්ල බිඳ වැටුණු විට, එම සංග්‍රහයන් ද බිඳ වැටුණි. ඒ ආවේණික නපුරක් නිසා නොව, බලාපොරොත්තු සුන්වීම නිසා සහ  සම්පූර්ණ වටලෑම නිසාවෙනි.

තීබචෙල්වන්ගේ ලිවීම පහසු නැත. එය සංහිඳියාව සටන් පාඨයක් බවට පත් නොකරයි. නමුත් එය තවත් දුෂ්කර කරයි.වැලපීම,දෙමළ වැලපීම, අපරාධකරණය කර මකා දමා ඇති බවත්, එය තවමත් පවතින බවත් පිළිගැනීමයි. සිංහල පාඨකයෙකු ලෙස, මට චෝදනා එල්ල වී නැත. එහෙත් සවන් දීම සඳහා මට ආරාධනා කර ඇත.ඒ ස්මාරක ශිලාවත ගලක් ඉදිරිපිට සිටගෙන මේ වැනි ගල් පවා අදත් බියවනු ලබන රටක කොටසක් වී මම කෙසේ ජීවත්වෙන්නද ? යන්න ඇසීමටය.